JRIT ICHI

การวางกลยุทธ์ “AI-Driven Business” สำหรับองค์กรยุค 2026+ ไม่ได้หมายถึงการนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้ามาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพเชิงปฏิบัติการเพียงอย่างเดียว หากแต่คือการปรับโครงสร้างความคิด วิธีการตัดสินใจ และโมเดลธุรกิจทั้งระบบให้ขับเคลื่อนด้วยข้อมูลและความสามารถของ AI อย่างแท้จริง ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา AI ได้พัฒนาอย่างก้าวกระโดดจากบทบาทของ “ผู้ช่วย” ไปสู่การเป็น “ผู้ร่วมตัดสินใจ” และในหลายบริบทกำลังก้าวไปเป็น “กลไกหลัก” ขององค์กร การวางกลยุทธ์จึงต้องลึกกว่าการเลือกเครื่องมือหรือแพลตฟอร์ม แต่ต้องตอบคำถามเชิงโครงสร้างว่า องค์กรจะสร้างคุณค่าใหม่ด้วย AI ได้อย่างไร และจะปรับตัวเพื่ออยู่รอดในสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลาได้หรือไม่

หัวใจสำคัญของ AI-Driven Business คือการยอมรับว่า “ข้อมูล” ไม่ใช่ทรัพยากรสนับสนุนอีกต่อไป แต่เป็นทรัพย์สินเชิงกลยุทธ์ที่กำหนดทิศทางธุรกิจ องค์กรในยุค 2026+ ต้องมองข้อมูลเป็นรากฐานของทุกการตัดสินใจ ตั้งแต่ระดับกลยุทธ์ไปจนถึงการปฏิบัติการรายวัน การลงทุนในโครงสร้างข้อมูลที่เชื่อมโยงกันทั้งองค์กร มีมาตรฐานเดียว และพร้อมใช้งานแบบเรียลไทม์ จึงไม่ใช่ต้นทุน แต่คือการลงทุนเพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน AI จะไม่สามารถสร้างคุณค่าได้เลย หากข้อมูลกระจัดกระจาย คุณภาพต่ำ หรือถูกกักไว้เป็นไซโลภายในหน่วยงาน

อย่างไรก็ตาม การเป็น AI-Driven ไม่ได้หมายความว่าองค์กรต้องปล่อยให้ AI ตัดสินใจแทนมนุษย์ทั้งหมด กลยุทธ์ที่ยั่งยืนคือการออกแบบความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับ AI ให้เสริมพลังซึ่งกันและกัน ในบริบทนี้ บทบาทของผู้บริหารและพนักงานจะเปลี่ยนจาก “ผู้ปฏิบัติตามกระบวนการ” ไปสู่ “ผู้ออกแบบคำถามและกรอบการตัดสินใจ” AI อาจวิเคราะห์ข้อมูลจำนวนมหาศาล คาดการณ์แนวโน้ม และเสนอทางเลือกที่เหมาะสมที่สุด แต่การตัดสินใจขั้นสุดท้าย โดยเฉพาะในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับคุณค่า จริยธรรม และผลกระทบต่อสังคม ยังต้องอาศัยวิจารณญาณของมนุษย์ องค์กรที่เข้าใจสมดุลนี้จะสามารถใช้ AI ได้อย่างทรงพลังโดยไม่สูญเสียความเป็นมนุษย์

อีกมิติหนึ่งที่มักถูกมองข้ามในการวางกลยุทธ์ AI คือ “วัฒนธรรมองค์กร” การนำ AI เข้ามาเปลี่ยนวิธีทำงานย่อมสร้างความไม่แน่นอนและความกังวล โดยเฉพาะความกลัวว่าจะถูกแทนที่ด้วยเทคโนโลยี องค์กรที่ประสบความสำเร็จในยุค AI-Driven จะต้องสื่อสารอย่างชัดเจนว่า AI ถูกนำมาเพื่อยกระดับศักยภาพของคน ไม่ใช่เพื่อลดคุณค่าของคน การลงทุนใน reskilling และ upskilling อย่างต่อเนื่อง การเปิดพื้นที่ให้ทดลอง ใช้ และล้มเหลวอย่างปลอดภัย จะช่วยสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ที่จำเป็นต่อการเปลี่ยนผ่านในระยะยาว

ในเชิงโมเดลธุรกิจ AI ยังเปิดโอกาสให้องค์กรคิดใหม่เกี่ยวกับคุณค่าที่มอบให้ลูกค้า แทนที่จะใช้ AI เพียงเพื่อทำสิ่งเดิมให้เร็วขึ้นหรือถูกลง องค์กรควรถามว่า AI สามารถสร้างประสบการณ์ใหม่ บริการใหม่ หรือแม้แต่แหล่งรายได้ใหม่ได้อย่างไร การใช้ AI เพื่อทำความเข้าใจลูกค้าในระดับบุคคล คาดการณ์ความต้องการล่วงหน้า และออกแบบข้อเสนอแบบเฉพาะเจาะจง จะกลายเป็นมาตรฐานของการแข่งขัน ไม่ใช่ความได้เปรียบพิเศษอีกต่อไป องค์กรที่ยังยึดติดกับโมเดล mass market โดยไม่ใช้ศักยภาพของ AI อย่างเต็มที่ จะถูกทิ้งห่างอย่างรวดเร็ว

ท้ายที่สุด กลยุทธ์ AI-Driven Business สำหรับยุค 2026+ ต้องคำนึงถึงความรับผิดชอบและความยั่งยืนควบคู่กันไป ประเด็นด้านจริยธรรม ความโปร่งใสของอัลกอริทึม ความเป็นส่วนตัวของข้อมูล และการกำกับดูแล AI จะกลายเป็นปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อความเชื่อมั่นของลูกค้าและสังคม องค์กรที่วางกรอบการใช้งาน AI อย่างมีความรับผิดชอบตั้งแต่ต้น จะไม่เพียงลดความเสี่ยงในอนาคต แต่ยังสร้างความได้เปรียบในฐานะองค์กรที่น่าเชื่อถือในระยะยาว

การวางกลยุทธ์ AI-Driven Business จึงไม่ใช่โครงการด้านเทคโนโลยี แต่คือการเปลี่ยนผ่านเชิงยุทธศาสตร์ของทั้งองค์กร องค์กรที่เริ่มต้นเร็ว คิดลึก และลงมือทำอย่างเป็นระบบ จะสามารถใช้ AI เป็นแรงขับเคลื่อนหลักในการสร้างคุณค่าใหม่ รับมือกับความไม่แน่นอน และเติบโตอย่างยั่งยืนในโลกธุรกิจหลังปี 2026 ที่ AI ไม่ใช่ทางเลือก แต่เป็นเงื่อนไขพื้นฐานของการแข่งขัน

ผู้เขียน: ก้องปพัฒน์ กำจรจรุงวิทย์